Ανακοίνωση

Όπως είναι γνωστό, από όταν ανακοινώθηκαν τα εθνικά στατιστικά, η Περιφέρεια Πελοποννήσου έχει το υψηλότερο ποσοστό ατόμων που κινδυνεύουν από φτώχεια ή κοινωνικό αποκλεισμό στην Ελλάδα και ακολουθεί η Δυτική Ελλάδα με 35,2%. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Eurostat «Το 2023, το 21,4% του πληθυσμού της ΕΕ – ή περίπου 94,6 εκατομμύρια άνθρωποι – διέτρεχε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού.

Σε περιφερειακό επίπεδο, τα υψηλότερα περιφερειακά ποσοστά ατόμων που κινδυνεύουν από φτώχεια ή κοινωνικό αποκλεισμό καταγράφηκαν στις εξόχως απόκεντρες περιφέρειες της Γαλλίας, στη νότια Ιταλία και στην αγροτικές περιοχές της Ρουμανίας.

Το 2023, οι άνθρωποι που ζούσαν στις πρωτεύουσες ορισμένων χωρών της ΕΕ ήταν γενικά λιγότερο πιθανό να διατρέχουν κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού από τους ομολόγους τους που ζούσαν στην υπόλοιπη χώρα.

Αυτή η διαφορά ήταν πιο έντονη στη Ρουμανία, όπου το εθνικό ποσοστό ήταν 32,0%, σε σύγκριση με μόλις 12,3% στην περιοχή Bucure ti-Ilfov. Ομοίως, στην Πολωνία, το εθνικό ποσοστό ήταν 16,3%, ενώ στο Warszawski Sto eczny ήταν μόνο 8,9%. Στην Κροατία, ο εθνικός συντελεστής ήταν 20,7%, ενώ στο Grad Zagreb ήταν 11,9%.

Αντίθετα, η αντίθετη τάση παρατηρήθηκε στο Βέλγιο και την Αυστρία, όπου το ποσοστό των ατόμων που κινδυνεύουν από φτώχεια ή κοινωνικό αποκλεισμό στις πρωτεύουσες περιφέρειες της Περιφέρειας των Βρυξελλών-Πρωτεύουσας/Βρυξελλών Hoofdstedelijk Gewest (37,6%) και της Βιέννης (29,5%) ήταν σημαντικά υψηλότερο από τους εθνικούς μέσους όρους 18,6% και 17,7%, αντίστοιχα.

ΠΗΓΗ: «ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ»

by Εργατικό Κέντρο

ΕΙΝΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΟ, όπως προκύπτει και από τα τελευταία επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το 2022, ότι οι συνολικές εισπράξεις του Δημοσίου από τους περιβαλλοντικούς φόρους ανήλθαν σε 11,578 δισ. ευρώ, σημειώνοντας μάλιστα αύξηση κατά 50,3% σε σύγκριση με το 2021.

Αξίζει δε να σημειωθεί ότι οι ενεργειακοί φόροι αποτέλεσαν την πλειονότητα των περιβαλλοντικών φόρων, με μερίδιο 85,8% για το έτος 2022, και ανήλθαν σε 9,93 δισ. ευρώ, με τις επιχειρήσεις να έχουν πληρώσει 8,077 δισ. ευρώ και τα νοικοκυριά, αλλά και τους μη μόνιμους κατοίκους να έχουν καταβάλει 3,5 δισ. ευρώ, τα οποία αντιστοιχούσαν στο 30,2% των συνολικών περιβαλλοντικών φόρων. Επισημαίνεται ότι με βάση το ισχύον καθεστώς οι πράσινοι φόροι που επιβάλλονται σήμερα είναι οι εξής:

1. Τέλος ανακύκλωσης για τα προϊόντα, η συσκευασία των οποίων περιέχει πολυβινυλοχλωρίδιο (PVC) ύψους 0,08 ευρώ προ ΦΠΑ ανά τεμάχιο προϊόντος.

2. Περιβαλλοντικό τέλος ύψους 0,07 ευρώ προ ΦΠΑ ανά τεμάχιο πλαστικής σακούλας μεταφοράς.

3. Τέλος ανθεκτικότητας ανά ημερήσια χρήση και ανά δωμάτιο ή διαμέρισμα. Το τέλος αυτό αντικατέστησε τον φόρο διαμονής και από το 2025 αυξάνεται και κυμαίνεται από 2 έως 15 ευρώ ανά διανυκτέρευση.

4. Εισφορά προστασίας του περιβάλλοντος για τα πλαστικά προϊόντα που διατίθενται ως συσκευασία των τροφίμων και των ποτών, ύψους 0,04 ευρώ προ ΦΠΑ ανά τεμάχιο.

5. Πράσινο τέλος ύψους 30 ευρώ ανά χιλιόλιτρο επί του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (diesel).

6. Έκτακτο περιβαλλοντικό τέλος στα εισαγόμενα μεταχειρισμένα οχήματα παλαιού τύπου με βάση την κατηγοριοποίηση των εκπομπών καυσαερίων.

7. Τέλος ταξινόμησης ανάλογα με την εκπεμπόμενη μάζα διοξειδίου του άνθρακα (CO2) και με τις προδιαγραφές του ευρωπαϊκού προτύπου εκπομπών ρύπων (Euro) που πληρούν εκ κατασκευής τα οχήματα με τελευταία ημερομηνία ταξινόμησης ως προς την πρώτη ταξινόμηση.

8. Κλίμακα τελών κυκλοφορίας για τα οχήματα που ταξινομήθηκαν από 1ης/11/2010 και κλίμακα υπολογισμού βάσει εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα για τα οχήματα που ταξινομήθηκαν από 1ης/11/2010 έως 31/12/2020 και τροποποίησή της για τα οχήματα που ταξινομούνται από 1ης/ 1/2021 και εφεξής.

Έρχονται αλλαγές

Από το επόμενο έτος, πάντως, σχεδιάζονται και νέες αλλαγές στην πράσινη φορολογία, όπως άλλωστε αποτυπώνεται και στο Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα 2025-2028, από το οποίο προκύπτει ότι δρομολογείται μια νέα πράσινη φορολογική μεταρρύθμιση μέσω του έργου «Πράσινοι Φόροι – Ανάπτυξη μιας Νέας Πράσινης Φορολογικής Μεταρρύθμισης». Το συγκεκριμένο έργο πρέπει να ολοκληρωθεί το 2025 και να στοχεύει στην ενίσχυση των ικανοτήτων της δημόσιας διοίκησης για τη δημιουργία και την επίβλεψη πράσινων οικονομικών πολιτικών. Ήδη στο ΥΠΕΘΟΟ έχει πιάσει δουλειά ειδική ομάδα εργασίας, η οποία έχει αναλάβει την ανάπτυξη νέων πολιτικών στο πλαίσιο των συζητήσεων που γίνονται σε επίπεδο Ε.Ε., η οποία σχεδιάζει νέες δράσεις για την προστασία του περιβάλλοντος, αλλά και ισχυρότερα φορολογικά κίνητρα.

Ειδικότερα, η ομάδα -καταγράφοντας τους πράσινους φόρους και τα περιβαλλοντικά τέλη που εφαρμόζονται σήμερα στην Ελλάδα- θα προχωρήσει στην ανάλυση της κατάστασης προκειμένου να εντοπιστούν οι συγκεκριμένες βραχυπρόθεσμες, μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες ανάγκες και να σχεδιαστεί μια επαρκής, αποτελεσματική και αποδοτική πράσινη φορολογική μεταρρύθμιση.

ΠΗΓΗ: «ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ»

by Εργατικό Κέντρο

Παρά τις … φιλότιμες προσπάθειες κυβερνητικών παραγόντων και στελεχών να δημιουργήσουν μια θετική εικόνα για το ζήτημα της ακρίβειας, ωστόσο τα στοιχεία τους διαψεύδουν οικτρά. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ για το μήνα Σεπτέμβριο, ο εναρμονισμένος πληθωρισμός κινείται στο 3,1% και στο 2,9% σε ετήσια βάση. Ο Γενικός Δείκτης Καταναλωτή για τον Σεπτέμβριο, σε σύγκριση με αυτόν του Αυγούστου, παρουσίασε αύξηση 1,8%. Ελαιόλαδο (38,9%), ψάρια (9,9%), φρούτα (7,7%), ρεύμα (11,3%) και φυσικό αέριο (20,2%), είναι βασικά αγαθά που σέρνουν τον χορό της ακρίβειας σε ετήσια βάση. Στις υπηρεσίες σημαντικές ανατιμήσεις καταγράφονται στις αερομεταφορές (36,4%), στα ασφάλιστρα υγείας (14%) αλλά και στα ασφάλιστρα οχημάτων (5,6%). Αύξηση 5,9% καταγράφεται και στη στέγαση, ενώ σε εστιατόρια και καφέ οι τιμές ανέβηκαν – κατά μέσο όρο – 5,5%. Ανά τομέα, η ετήσια μεταβολή του πληθωρισμού προέκυψε από τις αυξήσεις των δεικτών κατά:

• 3,2% στην ομάδα Διατροφή και μη αλκοολούχα ποτά, λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε : ψωμί, κρέατα (γενικά), νωπά ψάρια, ελαιόλαδο , φρούτα (γενικά), λαχανικά διατηρημένα ή επεξεργασμένα, ζάχαρη- σοκολάτες-γλυκά-παγωτά, μεταλλικό νερό-αναψυκτικά-χυμούς φρούτων. Μέρος της αύξησης αυτής αντισταθμίστηκε από τη μείωση κυρίως των τιμών σε: πίτσες και πίτες, ζυμαρικά, τυριά.
• 1,7% στην ομάδα Αλκοολούχα ποτά και καπνός, λόγω αύξησης κυρίως των τιμών στα αλκοολούχα ποτά (μη σερβιριζόμενα).
• 4,4% στην ομάδα Ένδυση και υπόδηση, λόγω αύξησης των τιμών στα είδη ένδυσης και υπόδησης.
• 5,9% στην ομάδα Στέγαση, λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: ενοίκια κατοικιών, επισκευή και συντήρηση κατοικίας, ηλεκτρισμό, φυσικό αέριο, πετρέλαιο θέρμανσης. Μέρος της αύξησης αυτής αντισταθμίστηκε από τη μείωση κυρίως των τιμών στα στερεά καύσιμα.
• 3,7% στην ομάδα Υγεία, λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: φαρμακευτικά προϊόντα, ιατρικά προϊόντα , ιατρικές οδοντιατρικές και παραϊατρικές υπηρεσίες, νοσοκομειακή περίθαλψη.
• 0,6% στην ομάδα Επικοινωνίες, λόγω αύξησης κυρίως των τιμών στις τηλεφωνικές υπηρεσίες.
• 1,2% στην ομάδα Αναψυχή-Πολιτιστiκές δραστηριότητες, λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: εξοπλισμό επεξεργασίας πληροφοριών, μικρά είδη αναψυχής-άνθη-κατοικίδια ζώα, ψυχαγωγικές και πολιτιστικές υπηρεσίες, εφημερίδες- βιβλία και χαρτικά είδη, πακέτο διακοπών.
• 3,5% στην ομάδα Εκπαίδευση, λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: δίδακτρα προσχολικής και πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, δίδακτρα δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, δίδακτρα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
• 5,5% στην ομάδα Ξενοδοχεία-Καφέ-Εστιατόρια , λόγω αύξησης κυρίως των τιμών στα εστιατόρια- ζαχαροπλαστεία, καφενεία-κυλικεία.
• 3,6% στην ομάδα Άλλα αγαθά και υπηρεσίες, λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: κομμωτήρια και καταστήματα προσωπικής φροντίδας, άλλα προσωπικά είδη, ασφάλιστρα υγείας, ασφάλιστρα οχημάτων. Μέρος της αύξησης αυτής αντισταθμίστηκε από τη μείωση κυρίως των τιμών στα άλλα είδη ατομικής φροντίδας.

Από τις μειώσεις των δεικτών κατά:

• 0,6% στην ομάδα Διαρκή αγαθά-Είδη νοικοκυριού και υπηρεσίες, λόγω μείωσης κυρίως των τιμών στα είδη άμεσης κατανάλωσης νοικοκυριού. Μέρος της μείωσης αυτής αντισταθμίστηκε από την αύξηση κυρίως των τιμών σε: έπιπλα και διακοσμητικά είδη, οικιακές υπηρεσίες.
• 1,1% στην ομάδα Μεταφορές, λόγω μείωσης κυρίως των τιμών σε: μεταχειρισμένα αυτοκίνητα, καύσιμα και λιπαντικά. Μέρος της μείωσης αυτής αντισταθμίστηκε από την αύξηση κυρίως των τιμών σε: καινούργια αυτοκίνητα, ανταλλακτικά και αξεσουάρ αυτοκινήτου, συντήρηση και επισκευή εξοπλισμού προσωπικής μεταφοράς, άλλες υπηρεσίες σχετικές με την προσωπική μεταφορά, εισιτήρια μεταφοράς επιβατών με αεροπλάνο.

ΠΗΓΗ: «KONTRA NEWS»

by Εργατικό Κέντρο

Κίνητρα για μεταφορά της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας κατά τις ώρες που οι τιμές στο Χρηματιστήριο ενέργειας είναι χαμηλότερες, δηλαδή τα μεσημέρια και τα Σαββατοκύριακα θέτει σε εφαρμογή το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, όπως ανήγγειλε ο υπουργός Θόδωρος Σκυλακάκης.

Με το νέο πλαίσιο αλλάζει το ωράριο για το μειωμένο («νυχτερινό») τιμολόγιο που ισχύει σήμερα -το οποίο είναι 2-8 π.μ. και 4-5 μ.μ. το χειμώνα και 11 μ.μ.- 7 π.μ. το καλοκαίρι- και θα μεταφερθεί σε μια ζώνη μεταξύ 10 π.μ. και 3 μ.μ. τις καλοκαιρινές μέρες και όλο το 24ωρο τα Σαββατοκύριακα. Κατά τις ώρες αυτές οι τιμές στο Χρηματιστήριο είναι χαμηλότερες- έως και μηδενικές- εξαιτίας της υπερπροσφοράς ενέργειας από την παραγωγή των φωτοβολταϊκών ή και της χαμηλής ζήτησης τα Σαββατοκύριακα.

Μιλώντας στον τηλεοπτικό σταθμό Action24, ο κ. Σκυλακάκης ανέφερε ότι το σύστημα με το νυχτερινό τιμολόγιο, δεν ανταποκρίνεται πλέον στα δεδομένα της αγοράς, δεδομένου ότι τις ώρες εκείνες το ρεύμα είναι πια ακριβότερο.

«Έχουμε αυτή τη στιγμή ένα απομεινάρι του παλιού ηλεκτρικού συστήματος, που όταν δεν υπήρχε ζήτηση το βράδυ έδινε η τότε ΔΕΗ το νυχτερινό τιμολόγιο. Τώρα το βράδυ είναι η πιο ακριβή ώρα της ημέρας, και οι πιο φθηνές είναι τα μεσημέρια, όταν δουλεύουν τα φωτοβολταϊκά, και τα Σαββατοκύριακα, προπαντός τις Κυριακές.

Έχει λοιπόν νόημα να μετακινήσουμε τη ζήτηση εκεί που υπάρχει η φθηνή τιμή, γιατί αυτό θα επιτρέψει να είναι φθηνότερα τα τιμολόγια που θα δίνουν οι πάροχοι. Έχουμε αυτή τη στιγμή αναλογικούς μετρητές, που δεν είναι “έξυπνοι” , αλλά έχουν δύο ζώνες. Με αυτό το δεδομένο, θα πάμε σε δύο ζώνες, μία τις μεσημεριανές ώρες και τα Σαββατοκύριακα -όλο το Σαββατοκύριακο. Αυτό, νομίζω, μέχρι την αρχή του χρόνου θα μπορέσουμε να το εισάγουμε», δήλωσε ο υπουργός.

Οι αλλαγές στο νυχτερινό είχαν αναγγελθεί την άνοιξη με ορίζοντα εφαρμογής το φθινόπωρο, ωστόσο το νέο πλαίσιο θα τεθεί σε ισχύ από το 2025. Οι νέες ζώνες μειωμένων χρεώσεων αφορούν τους καταναλωτές που διαθέτουν μετρητή νυχτερινής κατανάλωσης που υπολογίζονται σε 1,2 εκατ. Για τους υπόλοιπους η εφαρμογή πολυζωνικών τιμολογίων στη διάρκεια του 24ώρου θα γίνεται εφικτή καθώς προχωρά η εγκατάσταση «έξυπνων» μετρητών από τον ΔΕΔΔΗΕ. Σημειώνεται ότι το όφελος από το νυχτερινό τιμολόγιο σήμερα δεν αφορά το σύνολο των καταναλωτών που διαθέτουν νυχτερινό μετρητή, καθώς οι περισσότεροι προμηθευτές έχουν καταργήσει τις μειωμένες χρεώσεις τη νύχτα (παραμένουν στη ΔΕΗ για το πράσινο τιμολόγιο και την Ελίν για το μπλε-σταθερό). Συνεπώς προϋπόθεση για να μεγιστοποιηθεί το όφελος για τους καταναλωτές από το νέο πλαίσιο, είναι να διαμορφωθούν τα αντίστοιχα εμπορικά προγράμματα από τους προμηθευτές.

ΠΗΓΗ: «ΤΥΠΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ»

by Εργατικό Κέντρο

Το κλείσιμο της «φυλετικής ψαλίδας» στην επιστήμη, στην τεχνολογία, στη μηχανική και στα μαθηματικά θα επιτάχυνε την πράσινη μετάβαση, ενώ θα την καθιστούσε πιο περιεκτική. Οι άνδρες κατέχουν περίπου το 70% των θέσεων εργασίας που ρυπαίνουν τον πλανήτη, επομένως κάποιος θα μπορούσε να σκεφθεί ότι έχουν να χάσουν τα περισσότερα από τη μετάβαση σε καθαρότερη ενέργεια. Σε τελική ανάλυση κινδυνεύουν να βρεθούν χωρίς δουλειά, καθώς οι χώρες κλείνουν ρυπογόνες βιομηχανίες προωθώντας την απαλλαγή από τον άνθρακα και τους στόχους μηδενικών εκπομπών ρύπων. Ωστόσο, η ανάλυσή μας δείχνει ότι οι γυναίκες κινδυνεύουν επίσης να χάσουν κατά τη διάρκεια της μετάβασης. Αυτό συμβαίνει επειδή πολύ λίγες γυναίκες μελετούν θέματα επιστήμης, τεχνολογίας, μηχανικής και μαθηματικών (STEM), που είναι ζωτικής σημασίας για τις πράσινες θέσεις εργασίας του μέλλοντος.

Οι γυναίκες υποεκπροσωπούνται πολύ περισσότερο σε πράσινες θέσεις εργασίας, οι οποίες βελτιώνουν την περιβαλλοντική βιωσιμότητα ή μειώνουν τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, χάσμα που θεωρείται σημαντικό καθώς ο κόσμος στρέφεται προς μια βιώσιμη οικονομία. Για παράδειγμα, μόλις 6% των γυναικών που εργάζονται σε προηγμένες οικονομίες κατέχουν πράσινες θέσεις εργασίας, σε σύγκριση με πάνω από το 20% των εργαζομένων ανδρών. Το ποσοστό είναι μικρότερο στις αναδυόμενες αγορές και στις αναπτυσσόμενες οικονομίες. Αυτό είναι σημαντικό επειδή οι πράσινες θέσεις εργασίας έχουν μεγαλύτερες απολαβές έναντι άλλων θέσεων εργασίας στην οικονομία, ακόμη και αν ληφθούν υπόψη εκπαίδευση και η εμπειρία των εργαζομένων, όπως δείχνουν οι υπολογισμοί με βάση πολλές αντιπροσωπευτικές χώρες. Το χάσμα των φύλων στην εκπαίδευση STEM είναι ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια για να αναλάβουν οι γυναίκες πράσινες θέσεις εργασίας, παρά τη σημαντική πρόοδο στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, ωστόσο, εξακολουθούν να υποεκπροσωπούνται στους συγκεκριμένους τομείς.

Η υποεκπροσώπηση των γυναικών σε πράσινες θέσεις εργασίας έχει επίσης σημαντικές οικονομικές και περιβαλλοντικές συνέπειες. Οι χώρες με μεγαλύτερο μερίδιο εργαζομένων με εκ- παίδευση STEMκαι ισχυρότερες πολιτικές για την ισότητα των φύλων τείνουν να έχουν πιο απότομες μειώσεις στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και καλύτερες πολιτικές για το κλίμα. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής θα πρέπει να μειώσουν αυτά τα εμπόδια δίνοντας κίνητρα στις γυναίκες για εκπαίδευση και διασφαλίζοντας ίση πρόσβαση σε πράσινες θέσεις εργασίας.

ΠΗΓΗ: «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ»

by Εργατικό Κέντρο

Περίπου οι μισοί εργαζόμενοι στην Ευρώπη αναφέρουν ότι στην εργασία τους αντιμετωπίζουν καταστάσεις που θέτουν σε κίνδυνο την ψυχική τους υγεία και ευεξία, όπως είναι ο υπερβολικός φόρτος εργασίας, οι αντικρουόμενες απαιτήσεις, η έλλειψη σαφήνειας στα καθήκοντα που τους ανατίθενται, η έλλειψη συμμετοχής στις αποφάσεις που τους αφορούν, η εργασιακή ανασφάλεια, η έλλειψη υποστήριξης από συναδέλφους ή προϊσταμένους και η παρενόχληση στον εργασιακό χώρο.

Προτεραιότητα πρέπει να δοθεί στην ψυχική υγεία στους χώρους εργασίας

Με βάση αυτό το αρνητικό δεδομένο, το φετινό θέμα της Παγκόσμιας Ημέρας Ψυχικής Υγείας αφορά στην ανάγκη να δοθεί προτεραιότητα στην ψυχική υγεία στους χώρους εργασίας, και αυτό επειδή οι εργαζόμενοι ενήλικες περνούν το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας τους στην εργασία, και θα μπορούσε το εργασιακό περιβάλλον να αποτελέσει, πέραν της κύριας πηγής βιοπορισμού, πεδίο δημιουργικότητας, κοινωνικοποίησης και ευχαρίστησης. Δυστυχώς, όπως ήδη αναφέρθηκε, η εργασία δεν ανταποκρίνεται στις προαναφερθείσες δυνατότητες, οδηγώντας τους εργαζόμενους τελικά σε προβλήματα ψυχικής υγείας.

Η βία στην εργασία

Αξίζει εδώ να αναφερθεί, ως επιβαρυντικός παράγοντας και για την ψυχική υγεία των εργαζομένων, η άσκηση βίας που μπορεί να υποστούν κατά την άσκηση των εργασιακών καθηκόντων τους. Το φαινόμενο αυτό συναντάται αρκετά συχνά σε Μονάδες Υγείας και ιδιαίτερα σε Moνάδες Ψυχικής Υγείας και επιβαρύνει σημαντικά την σωματική και ψυχοκοινωνική ευεξία των εργαζομένων.

Το 27%των εργαζομένων υποφέρουν από στρες, άγχος και κατάθλιψη που οφείλονται στο εργασιακό περιβάλλον ή επιδεινώνονται από αυτό, καθιστώντας τα προβλήματα ψυχικής υγείας ως το δεύτερο πιο συχνό πρόβλημα υγείας που σχετίζεται με την εργασία.

To burn out

Το χρόνιο εργασιακό στρες μπορεί να οδηγήσει επίσης στο φαινόμενο της επαγγελματικής εξουθένωσης (το λεγόμενο burn out), ένα σύνδρομο που χαρακτηρίζεται από αίσθημα εξάντλησης, ψυχική αποστασιοποίηση από την εργασία, αρνητισμό ή κυνική στάση απέναντι στην εργασία και μειωμένη επαγγελματική αποτελεσματικότητα. Η επαγγελματική εξουθένωση έχει σοβαρές συνέπειες τόσο στη σωματική όσο και στην ψυχική υγεία του εργαζόμενου. Το 10% των εργαζομένων στην Ευρώπη αναφέρουν ότι αισθάνονται επαγγελματικά εξουθενωμένοι.

Όπως είναι αναμενόμενο τα προβλήματα ψυχικής υγείας, πέραν της προσωπικής δυσφορίας και οδύνης που προκαλούν, έχουν και γενικότερες οικονομικές συνέπειες. Το στρες στην εργασία, για παράδειγμα, συμβάλλει στο 50% του συνολικού αριθμού ημερών απουσίας από αυτήν.

Ανάγκη η υποστήριξη των εργαζομένων που βιώνουν μία ψυχική καταπόνηση

Σημαντική πρόκληση παραμένει η υποστήριξη των εργαζομένων που βιώνουν μία ψυχική καταπόνηση, προκειμένου να παραμείνουν στην εργασία τους ή να επιστρέψουν σε αυτή μετά από απουσία λόγω νοσηλείας ή αναρρωτικής άδειας. Όσον αφορά στα άτομα με χρόνιες ψυχικές διαταραχές, η απόκτηση επαγγελματικών δεξιοτήτων, η εύρεση εργασίας ανάλογη των προσόντων τους και η υποστήριξη τους, ώστε να μπορέσουν να ανταπεξέλθουν σε αυτήν, αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για να επιτευχθεί, πέραν της ύφεσης των συμπτωμάτων, και ο στόχος της ανάρρωσης – ανάκαμψης.

Απαιτείται η ευαισθητοποίηση όλων των εμπλεκομένων στην παραγωγική διαδικασία της χώρας, κυρίως δε των κοινωνικών εταίρων, προκειμένου να δημιουργηθεί ένα πλέγμα κατάλληλων παρεμβάσεων με σκοπό την προστασία κάθε εργαζόμενου που έρχεται αντιμέτωπος με ψυχοπιεστικές καταστάσεις στην εργασία του ή εκδηλώνει κάποια ψυχική διαταραχή.

Σημαντικό εμπόδιο και εδώ αποτελεί το στίγμα της ψυχικής νόσου που αποτρέπει όσους βιώνουν προβλήματα ψυχικής υγείας να μιλήσουν γι’ αυτό και να αναζητήσουν βοήθεια και υποστήριξη. Η αντιμετώπιση του στίγματος της ψυχικής νόσου είναι καίριας σημασίας, ώστε να επιτευχθεί η δημιουργία ενός υποστηρικτικού και συμπεριληπτικού εργασιακού περιβάλλοντος για όλους τους εργαζόμενους που θα προάγει την ψυχική τους υγεία και ευεξία.

Ελληνική Ψυχιατρική Εταιρεία -– Δράση ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης

Για όλα τα παραπάνω, η Ελληνική Ψυχιατρική Εταιρεία διοργανώνει κοινοτική δράση ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των συμπολιτών μας, η οποία θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 10 Οκτωβρίου 2024 και ώρες 11.00 – 18.00, στην Πλατεία Συντάγματος, στην Αθήνα.

ΠΗΓΗ: «DAILY PHARMANEWS»

by Εργατικό Κέντρο

Η σχετική πρόταση ενσωματώνεται στο πόρισμα της Επιστημονικής Επιτροπής που συστάθηκε για το θέμα και παραδόθηκε στην υπουργό Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Νίκη Κεραμέως. Επιβεβαιώνοντας πλήρως σχετικό δημοσίευμα της «Ν» στο προχθεσινό φύλλο της (7/10), το πόρισμα κάνει λόγο για τη δημιουργία ενός μαθηματικού τύπου, το οποίο θα λαμβάνει υπόψη του τον πληθωρισμό και την παραγωγικότητα της οικονομίας για να καθορίζει τις βασικές αποδοχές στον ιδιωτικό τομέα. Ουσιαστικά, πρόκειται για εφαρμογή του συστήματος που ισχύει στη Γαλλία, κυρίως, αλλά και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Ο συντελεστής που θα καθορίζει εφεξής τον κατώτατο μισθό θα προκύπτει από το άθροισμα δύο βασικών στοιχείων: α) του ετήσιου ποσοστού μεταβολής του δείκτη τιμών καταναλωτή μεταξύ της 1ης Ιουλίου του προηγούμενου έτους και της 30ης Ιουνίου του τρέχοντος για το χαμηλότερο 20% της εισοδηματικής κατανομής των νοικοκυριών και β) του ημίσεως του ετήσιου ποσοστού μεταβολής της αγοραστικής δύναμης του γενικού δείκτη μισθών κατά την ίδια χρονική περίοδο.

Η Οδηγία της Ε.Ε.

Το συγκεκριμένο πόρισμα κρίθηκε απαραίτητο εν όψει της επικείμενης ενσωμάτωσης στο εθνικό δίκαιο της Ευρωπαϊκής Οδηγίας (2022/2041) για επαρκείς κατώτατους μισθούς, η οποία αποσκοπεί στη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και εργασίας των εργαζομένων στην Ε.Ε. Η αρμόδια Επιτροπή εκτιμά ότι εάν τελικά θεσπιστεί ο συγκεκριμένος μηχανισμός που προτείνεται, τότε θα μπορεί να διατηρείται ακέραιη η αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών με χαμηλό εισόδημα. Έτσι θα επιτρέπεται στους αμειβόμενους με κατώτατο μισθό να επωφελούνται από την αύξηση της παραγωγικότητας και των πραγματικών μισθών στην οικονομία. Η εφαρμογή του προτεινόμενου μαθηματικού τύπου μπορεί να εκκινήσει το 2027, μετά την ενσωμάτωση της σχετικής Οδηγίας στο εθνικό δίκαιο και την προετοιμασία από την ΕΛΣΤΑΤ των απαραίτητων δεικτών υπολογισμού. Επισημαίνεται ότι ο κατώτατος μισθός που θα διαμορφώνεται μέσω αυτού του συστήματος δεν επιτρέπεται να μειωθεί, διασφαλίζοντας έτσι το γενικό επίπεδο προστασίας των εργαζομένων.

Στα πλεονεκτήματα του συγκεκριμένου συστήματος, κατά την Επιτροπή, συμπεριλαμβάνονται

1. Η προβλεψιμότητα ως προς την μελλοντική πορεία του κατώτατου μισθού, η οποία βοηθάει στη μείωση της αβεβαιότητας εργαζομένων και εργοδοτών και, κατά συνέπεια, στηρίζει αφενός τον προγραμματισμό των εργαζομένων και αφετέρου τη λειτουργία των επιχειρήσεων, ενώ ενθαρρύνονται οι επενδύσεις.
2. Η εισαγωγή των κριτηρίων της τρόπο που προστατεύει τη διαμόρφωση κατώτατου μισθού από την απόκλιση από τις δυνατότητες της πραγματικής οικονομίας, εξασφαλίζοντας έτσι τη μακροχρόνια οικονομική διατηρησιμότητα.
3. Η προστασία της αγοραστικής δύναμης του χαμηλότερου 20% της εισοδηματικής κατανομής των νοικοκυριών.
4. Η δικαιότερη κατανομή των μισθών για ολόκληρη την ελληνική κοινωνία.
5. Η συνολική ενίσχυση της αξιοπιστίας της οικονομικής πολιτικής της χώρας.

Οι κοινωνικοί εταίροι

Στο αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα η κ. Κεραμέως θα λάβει πρωτοβουλίες διαβούλευσης και εκτενούς διαλόγου με τους κοινωνικούς εταίρους στη βάση του πορίσματος. Ήδη η ΓΣΕΕ, διά του προέδρου της Γιάννη Παναγόπουλου, προανήγγειλε τη συμμετοχή της στη διαβούλευση. Η Συνομοσπονδία, ωστόσο, επιμένει ότι η διαπραγμάτευση για τον κατώτατο μισθό πρέπει να επανέλθει στους κοινωνικούς εταίρους. Επίσης, διεκδικεί τη διαμόρφωση των κατώτατων αποδοχών στο 60% του διάμεσου μισθού και την αύξηση στο 80% του ποσοστού κάλυψης των εργαζομένων από συλλογικές συμβάσεις.

ΠΗΓΗ: «ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ»

by Εργατικό Κέντρο

Η ΑΠΟΦΑΣΗ του Αρείου Πάγου φέρνει τα φιλοδωρήματα στο επίκεντρο, καθώς τα χαρακτηρίζει ως μισθό που υπόκειται σε φορολογικές κρατήσεις και ασφαλιστικές εισφορές. Το ποσό που αφήνουν οι πελάτες στους εργαζόμενους, μέσω ηλεκτρονικών συναλλαγών, αντιμετωπίζεται πλέον ως αμοιβή, σύμφωνα με την απόφαση, χωρίς περιθώριο παρερμηνειών. Η εξέλιξη αυτή, όπως σημειώνουν επαγγελματίες του κλάδου, προκύπτει λόγω της διασύνδεσης των ταμειακών μηχανών με τα POS. Συγκεκριμένα, όταν το πουρμπουάρ πληρώνεται σε μετρητά, η επιχείρηση δεν εμπλέκεται στη διαδικασία και θεωρείται μια προσωπική συναλλαγή μεταξύ πελάτη και εργαζόμενου. Ωστόσο, όταν το φιλοδώρημα καταχωρείται μέσω POS, αυτό εισάγεται στο σύστημα ως εκκρεμής συναλλαγή και αποδίδεται στον εργαζόμενο ως μισθός. Όπως δήλωσε ο αντιπρόεδρος της Ομοσπονδίας Εστιατόρων, Γιώργος Κουράσης, η διασύνδεση των POS με τις ταμειακές μηχανές είναι αυτή που δημιούργησε το πρόβλημα. Ο κ. Κουράσης εξήγησε πως το φιλοδώρημα που καταχωρείται μέσω POS καταλήγει να θεωρείται ως ακαθάριστο εισόδημα, υπόκειται σε ασφαλιστικές εισφορές και συνυπολογίζεται για επιδόματα αδείας, Πάσχα και Χριστουγέννων. «Αυτό το πρόβλημα δημιουργήθηκε μετά από την διασύνδεση των POS με τις ταμειακές μηχανές.

Συναλλαγή στο POS

Όταν ο πελάτης πληρώνει το φιλοδώρημα με μετρητά δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα είναι μια προσωπική συναλλαγή μεταξύ αυτών των δύο ανθρώπων, δεν συμμετέχει η επιχείρηση, δεν το γνωρίζει η επιχείρηση. Όταν όμως ο πελάτης αποφασίσει να πληρώσει τον λογαριασμό και αποφασίσει να βάλει μέσα και το φιλοδώρημα, μπαίνει ως μια εκκρεμής συναλλαγή στο POS η οποία το αποδίδει στον εργαζόμενο ως μισθό». Η νέα νομοθετική ερμηνεία απαιτεί από τους επιχειρηματίες να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί με τον τρόπο που διαχειρίζονται τα φιλοδωρήματα. Εάν δεν τηρηθεί η σωστή διαδικασία καταγραφής στις ταμειακές μηχανές, ενδέχεται να προ- κύψουν διαφορές στον τζίρο της επιχείρησης, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε φορολογικές παρατυπίες. Όπως επεσήμανε και η φοροτεχνικός Χριστίνα Μαννέ, οι ασφαλιστικές εισφορές θα πρέπει να παρακρατούνται κανονικά από το φιλοδώρημα, καθώς πλέον θεωρείται πρόσθετη αποδοχή. Η διαδικασία είναι σχετικά απλή: στο τέλος του μήνα, η επιχείρηση εκκαθαρίζει τα ποσά που έχουν καταβληθεί ως φιλοδωρήματα και τα αποδίδει στους εργαζόμενους. Υπάρχει, μάλιστα, ειδικό κουμπί στα POS για την καταχώρηση των φιλοδωρημάτων, ώστε να μην προκύπτουν φορολογικές παρατυπίες. Το ποσό αυτό δεν υπόκειται σε ΦΠΑ, όμως πλέον φορολογείται ως μισθός, με όλες τις αντίστοιχες κρατήσεις και δικαιώματα. Αν, για παράδειγμα, ένας πελάτης πληρώσει 100 ευρώ και αφήσει 10 ευρώ φιλοδώρημα, η επιχείρηση θα πρέπει να διασφαλίσει ότι αυτό καταγράφεται σωστά ως πρόσθετη αποδοχή. Σε περίπτωση μη τήρησης αυτών των κανόνων, οι επιχειρήσεις κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωπες με φορολογικές κυρώσεις, καθώς η απόφαση του Αρείου Πάγου καθιστά σαφές πως τα φιλοδωρήματα είναι ακαθάριστο εισόδημα και υπόκεινται σε όλες τις προβλεπόμενες κρατήσεις.

Η απόφαση του Αρείου Πάγου

Τη «βόμβα» έριξε προ ημερών ο Άρειος Πάγος. Πλέον, τα φιλοδωρήματα, tips ή πουρμπουάρ θεωρούνται πρόσθετες παροχές και φορολογούνται ως μισθός και μπαίνουν στο στόχαστρο της εφορίας. Σύμφωνα μάλιστα με απόφαση του Αρείου Πάγου, ακόμη και το μικρό ποσό που αφήνει ένας πελάτης σε εργαζόμενο πρέπει να θεωρείται μέρος του μισθού και να υπόκειται σε κρατήσεις και ασφαλιστικές εισφορές.

ΠΗΓΗ: «KONTRA NEWS»

by Εργατικό Κέντρο

Διόλου κολακευτικά για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι τα συμπεράσματα της νέας μελέτης της Greenpeace, η οποία δημοσιεύθηκε χθες, Πέμπτη 3 Οκτωβρίου, θέτοντας στο επίκεντρο τον αγροτικό τομέα και τον παραγκωνισμό της οικογενειακής γεωργίας, προς όφελος των συγκεντρωτικών μεγάλων εκμεταλλεύσεων. Όπως επισημαίνει η περιβαλλοντική οργάνωση, « οι αγρότες της ΕΕ πιέζονται να βιομηχανοποιήσουν την παραγωγή τους, εφαρμόζοντας τις πιο καταστρεπτικές γεωργικές πρακτικές, προκειμένου να παραμείνουν στο επάγγελμα και να μην σταματήσουν τις δραστηριότητές τους».

Η Greenpeace κάνει λόγο για «αδικία που επικρατεί στον αγροτικό τομέα» και χάσμα μεταξύ των εκμεταλλεύσεων οικογενειακού τύπου, που δίνουν αγώνα για να επιβιώσουν», και των αγροκτημάτων βιομηχανικής κλίμακας, «που καρπώνονται το μεγαλύτερο μέρος των δημόσιων επιδοτήσεων και των κερδών που παράγονται από τον αγροτικό κλάδο».

Εμβαθύνοντας στα αίτια αυτού του χάσματος , η οργάνωση καταγγέλλει ότι το πρόβλημα «δημιουργείται και συντηρείται από την άνιση κατανομή των δημόσιων επιδοτήσεων και της ιδιωτικής χρηματοδότησης, που ευνοεί τα αγροκτήματα βιομηχανικής κλίμακας και από την πολιτική αποτυχία στην αντιμετώπιση αυτών των ανισοτήτων». Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ο αριθμός των εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ μειώνεται σε ανησυχητικό βαθμό, φέρνοντας στο φως στοιχεία που προκαλούν αν μη τι άλλο… αμηχανία.

«Από το 2007, η ΕΕ έχει χάσει σχεδόν 2 εκατομμύρια εμπορικά αγροκτήματα και 3,8 εκατομμύρια θέσεις εργασίας. τα περισσότερα αγροκτήματα που εξαφανίστηκαν ήταν επιχειρήσεις μικρής κλίμακας, που είτε έκλεισαν είτε πιέστηκαν να ανέβουν κλίμακα, περνώντας σε βιομηχανικά επίπεδα παραγωγής, ώστε να αυξήσουν την οικονομική τους απόδοση, κάτι που συχνά συνοδεύεται από τις πιο καταστροφικές βιομηχανικές γεωργικές πρακτικές. Όμως, η πρόσβαση των αγροτών σε χρηματοδότηση και δημόσιες επενδύσεις είναι πολύ άνιση, με τα αγροκτήματα βιομηχανικής κλίμακας να έχουν την καλύτερη πρόσβαση τόσο σε δημόσιες επιδοτήσεις όσο και σε ιδιωτικές χρηματοδοτήσεις», αναφέρει n Greenpeace.

Ευάλωτες οι εκμεταλλεύσεις μικρής κλίμακας στη χώρα μας

Σχετικά με την Ελλάδα, η μελέτη αποκαλύπτει ότι η χώρα μας έχασε το 31% από τα αγροκτήματά της , μείωση που αφορά αποκλειστικά τις εκμεταλλεύσεις μικρής κλίμακας . Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, οι τελευταίες «έχουν συρρικνωθεί κατά 37%, παραμένουν ωστόσο η ραχοκοκαλιά της ελληνικής γεωργίας, αντιπροσωπεύοντας περίπου το 88%των αγροκτημάτων της χώρας το 2021 ».

Σε αντίθεση με οποιαδήποτε άλλη χώρα στην ανάλυση της Greenpeace, μεταξύ 2007 και 2021 , τα μέσα καθαρά κέρδη ανά αγρόκτημα στην Ελλάδα μειώθηκαν κατά 13%. «Η μείωση κερδών στα μικρά αγροκτήματα είναι ακόμα πιο απότομη: Τα αγροκτήματα μικρής κλίμακας το 2021 κέρδιζαν κατά μέσο όρο 29% λιγότερο σε σχέση με το 2007», αναφέρουν οι μελετητές.

Βασικό αίτιο για τα παραπάνω είναι το γεγονός ότι τα μεγαλύτερα αγροκτήματα λαμβάνουν συστημική υποστήριξη από τον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα, η οποία τους επιτρέπει να μεγαλώνουν και να παράγουν περισσότερο. «Ενώ τα μεσαίας προς μεγάλης κλίμακας αγροκτήματα αποτελούν μόνο το 12% των αγροκτημάτων στην Ελλάδα, λαμβάνουν το 34% των επιδοτήσεων άμεσων ενισχύσεων από την Κοινή Αγροτική Πολιτική της ΕΕ για τα εμπορικά αγροκτήματα. Τα εμπορικά αγροκτήματα μικρής κλίμακας, από την άλλη μεριά, κατά πολύ η μεγαλύτερη ομάδα αγροκτημάτων και η ραχοκοκαλιά της ελληνικής γεωργικής οικονομίας, λαμβάνουν μόνο το 65% των επιδοτήσεων, παρόλο που τα καθαρά τους έσοδα μειώνονται δραστικά», επισημαίνουν οι μελετητές.

«Η ΕΕ εξωθεί στον αφανισμό τους μικρούς αγρότες»

«Η νέα μελέτη της Greenpeace καταδεικνύει πέρα από κάθε αμφιβολία ότι η ΕΕ εξωθεί τους μικρούς αγρότες στην εξαφάνιση και στηρίζει την παραγωγή της τροφής μας σε λίγους, υπερβολικά ισχυρούς και καταστροφικούς για το περιβάλλον και την υγεία μας παίκτες, που μόνο στόχο έχουν το κέρδος», επισημαίνει η Έλενα Δανάλη, υπεύθυνη της εκστρατείας της βιώσιμης γεωργίας στο ελληνικό γραφείο της Greenpeace. «Οι αγροτικές πολιτικές της ΕΕ στηρίζουν μία βιομηχανική γεωργία που επιδεινώνει την κλιματική κρίση, καθιστά εξαιρετικά ευάλωτη την παραγωγή της τροφής μας στις επιπτώσεις της και καταστρέφει το έδαφος και το νερό. Οι αγρότες βασίζονται σε ένα υγιές φυσικό περιβάλλον, την ίδια στιγμή που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή απέναντι στην κλιματική κρίση, όμως το τρέχον αγροδιατροφικό μοντέλο τούς εγκλωβίζει σε έναν μονόδρομο βιομηχανοποίησης χωρίς δυνατότητα να στραφούν σε πραγματικές εναλλακτικές λύσεις», προσθέτει.

Επιπτώσεις

Σύμφωνα με τους μελετητές, αυτή η πίεση για στροφή προς μεγαλύτερα, βιομηχανικά αγροκτήματα και αύξηση οικονομικών αποδόσεων «σημαίνει ότι η οικονομική ισχύς στη γεωργία εξακολουθεί να είναι συγκεντρωμένη στα χέρια ελάχιστων αγροκτημάτων και έχει σοβαρές επιπτώσεις, ανάμεσα στις οποίες βρίσκονται ο έλεγχος της παραγωγής τροφής από λίγους κολοσσούς αγροδιατροφής, η αύξηση της ανεργίας στις αγροτικές περιοχές, ένα αυξανόμενο χάσμα μεταξύ αστικών και υπαίθριων περιοχών, μία περαιτέρω επιδείνωση της ευζωίας των ζώων και η καταστροφή της φύσης πάνω στην οποία βασίζονται οι αγρότες και η γεωργία που παράγει την τροφή μας».

Όπως συμπληρώνει η Έλενα Δανάλη, « ειδικά για τη χώρα μας, που μόλις πριν από έναν χρόνο χτυπήθηκε σφοδρά στην περιοχή της Θεσσαλίας από ακραία καιρικά φαινόμενα, τα στοιχεία της μελέτης είναι ανησυχητικά, καθώς μεγάλο μέρος των μικρών αγροκτημάτων, που είναι η ραχοκοκαλιά της γεωργίας μας, εξαφανίζεται. Το μεγάλο διακύβευμα για την ΕΕ και την ελληνική κυβέρνηση είναι αν θα τολμήσουν μία ριζική στροφή στις αγροτικές πολιτικές που θα εξασφαλίζουν δίκαιο εισόδημα για τους αγρότες και θα εγγυώνται την παραγωγή επαρκούς, υγιεινής τροφής με τρόπους που προστατεύουν το περιβάλλον χωρίς να μετατρέπουν τα αγροκτήματά τους σε ρυπογόνα εργοστάσια που δηλητηριάζουν τη φύση και τη ζωή μας».

Αιτήματα

Με βάση τα παραπάνω ευρήματα, η Greenpeace καλεί την ελληνική κυβέρνηση:

• Να δημοσιεύσει πολιτικά μέτρα που θα ανατρέπουν την τάση εξαφάνισης των αγροκτημάτων μικρής κλίμακας της Ελλάδας με έμφαση στη στήριξη παραγωγών που είτε ήδη εφαρμόζουν είτε σκοπεύουν να εφαρμόσουν αγροοικολογικές πρακτικές.
• Να δημοσιεύσει το σχέδιο που θα αναγεννήσει και θα θωρακίσει πραγματικά την αγροτική παραγωγή στην Ελλάδα, ξεκινώντας από την πληγείσα Θεσσαλία μέσα από ένα αγροτικό μοντέλο βιώσιμο, δίκαιο και ανθεκτικό στη νέα κλιματική πραγματικότητα.

ΠΗΓΗ: «ΥΠΑΙΘΡΟΣ»

by Εργατικό Κέντρο

Μια δυστοπική εικόνα, με τον πληθυσμό της χώρας να σχηματίζει ένα «πυρηνικό μανιτάρι», όπου στην ισχνή βάση του βρίσκονται λίγοι, νέοι σε ηλικία Έλληνες και στην πλατιά κορυφή του πολλοί και ηλικιωμένοι, παρουσιάζουν για την Ελλάδα όλες οι δημογραφικές προβολές, καταδεικνύοντας ότι η χώρα – όπως και οι περισσότερες σε παγκόσμιο επίπεδο- αντιμετωπίζει μία βαθιά δημογραφική κρίση, που απειλεί την οικονομικοκοινωνική σταθερότητα, αλλά και την εθνική της ασφάλεια.

Είναι ενδεικτικό ότι οι γυναίκες που γεννήθηκαν γύρω στο 1980 κάνουν κατά μέσον όρο περίπου 1,5 παιδιά, ενώ οι μητέρες τους έφεραν στον κόσμο 2,1 παιδιά.

Μάλιστα, ακόμη κι αν «τρέξουν» με ιδιαίτερη ταχύτητα και αποτελεσματικότητα τα σχεδιαζόμενα μέτρα που περιλαμβάνονται στο Εθνικό Σχέδιο για το Δημογραφικό , που παρουσιάστηκε στο πρόσφατο υπουργικό συμβούλιο από την αρμόδια υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Σοφία Ζαχαράκη, εκτιμάται πως όσες γυναίκες γεννήθηκαν μετά το 2010 θα αποκτήσουν έως και 1,8 παιδιά.

Δεν είναι τυχαίο, όσο κι αν τα πράγματα έχουν αφεθεί στην τύχη τους, ότι το 2022 οι γεννήσεις στη χώρα μας έπεσαν για πρώτη φορά κάτω από τις 80.000, έναντι 150.000 το 1980. Έτσι, ο μισός πληθυσμός της Ελλάδας είναι σήμερα πάνω από 46 ετών, όταν το κοντινό 2000 ήταν 39 ετών. Παράλληλα, περισσότεροι από 1 στους 5 κατοίκους της χώρας είναι άνω των 65 ετών (16% το 2000), ενώ το ποσοστό άνω των 80 ετών είναι 6%(διπλάσιο σε σύγκριση με αυτό του 2000).

Το 2070, οι γυναίκες από 90 ετών και άνω θα είναι η πολυπληθέστερη ομάδα του πληθυσμού, 283.294 άτομα ή το 3,6% του συνολικού πληθυσμού, με την αμέσως επόμενη ομάδα να είναι οι άνδρες ηλικίας 60-64 ετών (278.800 άτομα). Την ίδια περίοδο, τα κορίτσια ηλικίας έως 4 ετών θα είναι 138.388, αποτελώντας τη μικρότερη ηλικιακή ομάδα ( 1,8% του πληθυσμού), με τα αγόρια ίδιας ηλικίας να ακολουθούν, αριθμώντας 147.365 άτομα (1,9%).

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις , έως το 2070 ο πληθυσμός της Ελλάδας σε ένα από τα πλέον δυσμενή σενάρια θα συρρικνωθεί έως και 25%, πολύ πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που είναι 4%.

Το προσδόκιμο ζωής κατά τη γέννηση για τους άνδρες αυξάνεται από τα 78,8 έτη το 2022 στα 86,5 το 2070 και για τις γυναίκες αυξάνεται επίσης από τα 84,2 έτη το 2022 στα 90,4 το 2070.

Αντίστοιχα, το προσδόκιμο ζωής στα 65 έτη για τους άνδρες πηγαίνει από 18,7 έτη σε 23,9 έτη στο τέλος του 2070, δηλαδή στα 88,9 έτη, ενώ για τις γυναίκες πηγαίνει από 21,7 σε 26,7, δηλαδή στα 91,7 έτη.

Εξέλιξη εξαιρετικά σοβαρή και επίσης δυσοίωνη, καθώς η πορεία του προσδόκιμου ζωής στα 65 έτη είναι ένας σημαντικός παράγοντας για την αναπροσαρμογή των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης. Όσο ο δείκτης αυτός ανεβαίνει, τόσο θα αυξάνονται και τα όρια, πέραν του θεσμοθετημένου 67ου έτους για την προβολή, καθώς οι νόμιμες ηλικίες συνταξιοδότησης συνδέονται αυτομάτως με αυτόν τον παράγοντα.

Λόγω της γήρανσης, η αύξηση της συμμετοχής στο εργατικό δυναμικό για τους εργαζομένους ηλικίας 55-64 ετών είναι ακόμη μεγαλύτερη, αφού από 57,4% το 2022 εκτινάσσεται στο 78,2% το 2070, όπως επίσης για τους εργαζομένους ηλικίας 65- 74 ετών, που από 9,3% το 2022 ανεβαίνει σε 24,3% το 2070.

Σε αυτό το πλαίσιο, το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για το Δημογραφικό αποτελεί, σύμφωνα με την κ. Ζαχαράκη, ένα ολιστικό πλαίσιο ανάπτυξης στρατηγικών καθορισμού στόχων, διαμόρφωσης πολιτικών κι εφαρμογής κατάλληλων μέτρων, με ορίζοντα δεκαετίας.

Ένα σχέδιο 5 αξόνων, 20 στόχων και περισσοτέρων των 200 δράσεων συνολικής δαπάνης 20 δισ. ευρώ , συμπεριλαμβανομένων βέβαια και των μέτρων που έχουν ληφθεί ήδη από το 2019, αφορά όλες τις ηλικιακές ομάδες του πληθυσμού.

Έτσι, για παράδειγμα, στον άξονα για την ενίσχυση των γεννήσεων και τη στήριξη της οικογένειας, κόστους 281 εκατ. ευρώ ανά έτος, περιλαμβάνονται δράσεις με την εμπλοκή επτά υπουργείων, από την εφαρμογή προγεννητικού ελέγχου, την ευνοϊκή φορολόγηση οικειοθελών παροχών, τις «νταντάδες της γειτονιάς», την αύξηση του επιδόματος παιδιού, αλλά και την κατάργηση φόρου ασφαλίστρων για παιδιά. Με στόχο την ενίσχυση της απασχόλησης, κυρίως των γυναικών αλλά και των ηλικιωμένων, στον δεύτε ρο άξονα περιλαμβάνονται δράσεις αναβάθμισης των ικανοτήτων των γυναικών, επέκτασης της τηλεργασίας και προώθησης της απασχόλησης ηλικιωμένων. Ενας ακόμη άξονας αφορά τη διαχείριση της μακροζωίας, με θεσμοθέτηση της γηριατρικής, αναβάθμιση των ΚΑΠΗ, αλλά και της προληπτικής ιατρικής.

ΠΗΓΗ: «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ»

by Εργατικό Κέντρο